Ένας νέος θεσμός λογοδοσίας και διαλόγου :Ανώτατο Συμβούλιο της Δικαιοσύνης

 

Ένας νέος θεσμός λογοδοσίας και διαλόγου :Ανώτατο Συμβούλιο της Δικαιοσύνης[1]

ΑΝΤΩΝΗΣ Π.ΑΡΓΥΡΟΣ

 «Ν’ αγαπάς την ευθύνη να λες εγώ, εγώ μονάχος μου θα σώσω τον κόσμο. Αν χαθεί, εγώ θα φταίω»

Νίκος Καζαντζάκης :

Εισαγωγικά: Ο δημόσιος εκρηκτικός λόγος ορισμένων παραγόντων της δικαιοσύνης, δυναμιτίζει την ανάγκη για «καταλλαγή» και σεβασμού  στην δικαιοσύνη[2]. Νέο επεισόδιο στον μακρό νέο «εμφύλιο» υπήρξε η ανεπίκαιρη διοργάνωση από την ΕνΔΕ «Διεθνούς Ημερίδας με θέμα την αντιμετώπιση των ακραίων συμπεριφορών των δικηγόρων» με αυστηρή  συμμέτοχή αποκλειστικά δικαστών της πολιτικής δικαιοσύνης και χωρίς να κληθεί η επιστημονική κοινότητα αλλά και οι δικηγορικοί σύλλογοι, αλλά γιατί όχι και οι μεμονωμένοι δικηγόροι. Η εκδήλωση επικρίθηκε έντονα ως διχαστική και ιδίως για το ζήτημα που αφορά  το κύρος του δικηγορικού Σώματος  και της Ελληνικής Δικαιοσύνης, το αίτημα της ΕνΔΕ "Ζητούμε την ενημέρωση των οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την EAJ στην επόμενη έκθεση για το κράτος δικαίου στην Ελλάδα." [3]

Ακολούθησε η επιτυχημένη υψηλού κύρους  εκδήλωση του Justice Watch – Παρατηρητηρίου Δικαιοσύνης με τον κ Περάκη οργανωτή και συντονιστή, με θέμα «Η συνεργασία δικαστών και δικηγόρων προϋπόθεση για την εύρυθμη λειτουργία της Δικαιοσύνης», στην αίθουσα εκδηλώσεων του ΔΣΑ, το απόγευμα της Τρίτης 20/10/2026. Θεσμικές φωνές από όλο το φάσμα των παραγόντων  της Δικαιοσύνης, με επικεφαλής τον Προέδρο του ΑΠ Παναγιώτη Λυμπερόπουλο και την συμμετοχή του Προέδρου του ΔΣΑ και των  Προέδρων των Συμβουλίων Διοίκησης  του Εφετείου και Πρωτοδικείου Αθηνών, Προέδρων δικηγορικών συλλόγων, δικαστικών λειτουργών, δικηγόρων κλπ. Οι συμμετέχοντες διατύπωσαν την αγωνία τους για το φαινόμενο, επιχείρησαν με όλες τους τις δυνάμεις να αντιστρέψουν το κλίμα παρακμής που συνεπάγεται η δημόσια θεσμική αντιπαράθεση που έχει ανακύψει άκαιρα και μπορώ να πω αναίτια.

Σύσσωμη η φυσική και πολιτική ηγεσία της Δικαιοσύνης, συμπεριλαμβανομένης αυτής των συλλειτουργών της, διατύπωσε με ηχηρό τρόπο τις θέσεις της, με στόχο την καταλλαγή και την διαπίστωση πως ελάχιστοι δεν μπορούν να ανατρέψουν το κλίμα εύρυθμης λειτουργίας των θεσμών. Μια η διαπίστωση είναι η ανάγκη μονίμου θεσμικού διαλόγου και λογοδοσίας. Σήμερα δεν υπάρχει κανένας  θεσμικός διάλογος ακόμα και μεταξύ των δικαστηρίων, των, αλλά και των δικηγορικών Συλλόγων, δεν υπάρχει καμμιά λογοδοσία των δικαστηρίων ,δεν υπάρχει παρα μόνον διάλογος κωφών με εξαίρεση την εκδήλωση του Justice Watch – Παρατηρητηρίου Δικαιοσύνης!!!

Η πρόταση μου για θεσμικό διάλογο. έχει διατυπωθεί  και παλαιότερα περιλαμβάνεται στο βιβλίο μου « Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΜΕ ΤΑ ΜΑΤΙΑ ΕΝΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΥ» και είναι η εξής:

 1. Είναι αδιανόητο να μην υπάρχει θεσμικός διάλογος μεταξύ δικαστών και δικηγόρων αλλά και της Πολιτείας για τα προβλήματα της δικαιοσύνης[4]. Στο πλαίσιο αυτό, της λογοδοσίας[5] και ενημέρωσης, προτείνω τη θεσμοθέτηση ενός οργάνου του «Ανωτάτου Συμβουλίου της Δικαιοσύνης», που θα είναι και το «Εθνικό Συμβούλιο  Μεταρρύθμισης Δικαιοσύνης», και μπορεί να γίνει και νέος θεσμός στη Συνταγματική Αναθεώρηση. Αν και αμφιβάλω αν θα έχει τύχη στην Αναθεωρητική λειτουργία .

Δηλαδή, ενός οργάνου της Πολιτείας, μιας συντονιστικής επιτροπής από όλους τους λειτουργούς της Δικαιοσύνης με θεσμική ιδιότητα (φυσική ηγεσίες δικαιοσύνης, Ολομέλεια Προέδρων Δικηγορικών Συλλόγων και Συμβολαιογράφων), που να θέτουν το ζήτημα των προβλημάτων  και του  τι πρέπει να γίνει για τη βελτίωση του όλου συστήματος απονομής της Δικαιοσύνης, με αλληλοενημέρωση προβλημάτων, εκκρεμοτήτων κ.λπ. και την αναγκαία συναίνεση για την υλοποίηση κάθε πρωτοβουλίας και των προτάσεων προς την Πολιτεία. Είναι καιρός οι παράγοντες της δικαιοσύνης και η Πολιτεία  να αντιληφθούν πώς ο οργανωμένος διάλογος θα δώσει λύσεις και θα δει συντεταγμένα τα μεγάλα προβλήματα που αφορούν την λειτουργία της δικαιοσύνης και των παραγόντων απονομής της, την Ελευθερία ,τα Ατομικά Δικαιώματα έν όψει της λαίλαπας της Τεχνητής νοημοσύνης[6] ενώ αγνοούμε στην πραγματικότητα που επέρχεται(πχ πρέπει να συμφωνήσουν όλοι για τα μέτρα προστασίας της Πολιτείας μπροστά στην νέα αυτή πραγματικότητα που αφορά την εκπαίδευση των νομικών ,τα μέτρα προστασίας κλπ. ). Πολλές φορές τα  συχνά συνέδρια νομικών καταλήγουν σε παράλληλες συζητήσεις[7], χωρίς όμως τη συμμετοχή όλων των θεσμικών εκπροσώπων όλων των φορέων και κυρίως χωρίς την ουσιαστική δυνατότητα τα πορίσματα να έχουν ένα κοινό σημείο αποδοχής, αλλά και ενημέρωσης. Εδώ ο κόσμος αλλάζει κατακλυσμιαία την ώρα που γύρω μας αλλάζουν τα πάντα και κανείς δεν ασχολείται συντεταγμένα με τα ζητήματα αυτά, όπως ευφυώς είπε εκδήλωση του Justice Watch – Παρατηρητηρίου Δικαιοσύνη, ο κ Περάκης.

2.Το ζήτημα της αποτελεσματικότητας του δικαστικού συστήματος δεν μπορεί να προχωρήσει, εάν δεν υπάρχει ένας ανώτατος φορέας που θα έχει την ευθύνη του, με πρώτη προϋπόθεση την δικαστική Ανεξαρτησία, κι αυτός ο φορέας πρέπει να απηχεί τις απόψεις όλων των παραγόντων της Δικαιοσύνης, ώστε να ενεργεί με την αναγκαία συναίνεση. Υπάρχει ένα επιτυχημένο πρότυπο: το Διοικητικό Συμβούλιο της Εθνικής Σχολής Δικαστικών Λειτουργών. Το ζήτημα που ανακύπτει στην λειτουργία της δικαιοσύνης, δεν μπορεί να επιλύεται κάθε φορά αποσπασματικά. Εκείνοι που μετέχουν οφείλουν να γνωρίζουν τις συνέπειες των αποφάσεών τους, με σεβασμό στη Δημοκρατία και τον Πολίτη. Για να πετύχει το εγχείρημα της απαιτείται και κάτι παραπάνω. Απαιτείται πραγματική ενωτική διάθεση. Η απόκτησή της, όμως, δεν είναι μία απλή διαδικασία.

3. Πολλοί μιλούν για τον σφικτό εναγκαλισμό της Πολιτείας στην Δικαιοσύνη, πιθανόν κάποιοι να την επιθυμούν και να την επιδιώκουν μάλιστα, υπάρχει ένας τρόπος να αποφασίσουν να συνομιλούν  θεσμικά και συνταγμένα όλοι χωρίς καμμιά εξαίρεση οι παράγοντες της δικαιοσύνη, άλλωστε υπάρχει ο μύθος του Αισώπου» «Η ισχύς εν τη ενώσει» : Η φράση βασίζεται σε γνωστό μύθο όπου ένας πατέρας δίνει στα παιδιά του μια δέσμη από βέργες. Όσο είναι δεμένες μαζί δεν σπάνε, αλλά όταν λύνονται, σπάζουν εύκολα μία-μία.

Πέμπτη, 22 Οκτωβρίου 2026

 

---

[1] Βλ. Την πρόταση στο βιβλίο μου « Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΜΕ ΤΑ ΜΑΤΙΑ ΕΝΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΥ» Εκδ. ΟΣΕΛΟΤΟΣ,2026 σελ 106,107.

[2] Βλ. Βασίλης Χειρδάρης: «Η κριτική και τα όρια ευπρέπειας και σεβασμού της Δικαιοσύνης» https://www.dikastiko.gr/articles/

[3] βλ Διεθνής ημερίδα ΕΝΔΕ για τις ακραίες συμπεριφορές δικηγόρων: Η ομιλία - χαιρετισμός του Προέδρου της Ένωσης στο ende.gr.

[4] Βλ. επιστολή του Προέδρου ΣτΕ στον Προέδρο ΔΣΑ, https://daily.nb.org/

[5] Βλ. Μιχάλης Ν. Πικραμένος «Η λογοδοσία των δικαστών στη δημοκρατία: δημόσια εμπιστοσύνη στη δικαιοσύνη» (Ευρασία, Αθήνα 2022)

[6] Βλ. Αντώνη Αργυρού «Κράτος Δικαίου και Τεχνητή Νοημοσύνη-Ανεξάρτητες Αρχές, ΝοΒ 2026 τ Μαρτίου Απριλίου σελ 506.

[7] Το θέμα της δημιουργίας του οργάνου αυτού έχει τεθεί με παλιότερα άρθρα μου ενδεικτικά βλ https://www.dikastiko.gr/ 11.5.2023,χωρίς ανταπόκριση.