Κατά τη συνεδρίαση της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου στις 17 Ιουνίου 2026, υπό την προεδρία της Πρόεδρου κ. Σ. Ντούνη, εγκρίθηκαν οι προτάσεις του Σώματος για την επικείμενη Συνταγματική Αναθεώρηση. Το Δικαστήριο επιδιώκει να συμβάλει στον θεσμικό διάλογο με στόχο τη θωράκιση της δημοσιονομικής σταθερότητας και τον εκσυγχρονισμό των λειτουργιών του Κράτους Δικαίου.
Το Ελεγκτικό Συνέδριο αναγνωρίζει ότι η αναθεώρηση του Συντάγματος συνιστά διαδικασία κατ’εξοχήν πολιτικού χαρακτήρα και ως εκ τούτου ανήκει καταρχήν στους φορείς της πολιτικής εξουσίας πλην όμως ένα ανώτατο δικαστήριο έχει πάντως την αυτονόητη υποχρέωση να διαφωτίσει τον συνταγματικό νομοθέτη επί εκείνων των αναθεωρητέων διατάξεων ως προς τις οποίες, λόγω των αρμοδιοτήτων του, είναι σε θέση να γνωμοδοτήσει ως θεσμός του κράτους δικαίου χάριν της συνοχής και της αποτελεσματικότητας της έννομης τάξης.
Οι προτάσεις της Ολομέλειας είναι οι εξής:
Τεχνητή Νοημοσύνη (Άρθρο 5Α του Συντάγματος) : Προτείνεται η προσθήκη νέας παραγράφου με την οποία προβλέπεται α) ότι η έρευνα, ανάπτυξη και χρήση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης (Τ.Ν.) σέβεται την αξία του ανθρώπου, διασφαλίζει τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες και τελεί υπό στενή ανθρώπινη εποπτεία όπως νόμος ορίζει, ενώ β) η χρήση των δεδομένων που επεξεργάζονται τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης ή εξάγονται από αυτά τελεί υπό την εποπτεία εθνικής αρχής, όπως νόμος ορίζει.
Πρόσθετες κατηγορίες προστασίας φυσικών πόρων (Προσθήκη άρθρου 24 Α στο Σύνταγμα) : Προτείνεται η προσθήκη νέου άρθρου στο οποίο περιλαμβάνονται τα ζητήματα της προστασίας των υδατικών πόρων και της πρόσβασης στο νερό, της υποχρέωσης για λήψη μέτρων καταπολέμησης της κλιματικής αλλαγής με γνώμονα την αρχή της βιώσιμης ανάπτυξης και της μέριμνας του Κράτους για την προστασία των ζώων και της βιοποικιλότητας.
Έλεγχος των οικονομικών των κομμάτων (Άρθρο 29 παρ. 2 του Συντάγματος) : Προτείνεται η τροποποίηση της παραγράφου 2 του άρθρου 29 ώστε α) πέραν του ελέγχου των εκλογικών δαπανών των κομμάτων και των υποψηφίων βουλευτών που ασκείται από ειδικό όργανο, να περιλαμβάνεται και ο έλεγχος της νομιμότητας των οικονομικών ενισχύσεων των κομμάτων από το Κράτος και τους ιδιώτες, σε εναρμόνιση με όσα προβλέπονται από τον κοινό νομοθέτη (βλ. π.δ. 15/2022) και περαιτέρω β) οι υποθέσεις καταλογισμού από τον ανωτέρω έλεγχο από το αρμόδιο προς τούτο ειδικό όργανο να εκδικάζονται από το Ελεγκτικό Συνέδριο, όπως νόμος ορίζει.
Δημοσιονομική Σταθερότητα & Διαφάνεια (Άρθρα 75 παρ. 1 του Συντάγματος): Προτείνεται η προσθήκη νέας παραγράφου 1 με την οποία προβλέπεται ότι ο προϋπολογισμός καταρτίζεται και εκτελείται σύμφωνα με τις αρχές της δημοσιονομικής βιωσιμότητας και της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.
Ισότιμη εκπροσώπηση του Δικαστηρίου στα προβλεπόμενα από το Σύνταγμα ειδικά δικαστήρια και συμβούλια (Άρθρα 86 παρ. 4, 100 παρ. 2, 91 παρ. 2 και 99 του Συντάγματος): Ζητείται η ισότιμη συμμετοχή δικαστών του Ελεγκτικού Συνεδρίου στα Ειδικά Δικαστήρια (ΑΕΔ, περί ευθύνης υπουργών κ.ά.).
Τροποποίηση του ισχύοντος άρθρου 89 του Συντάγματος: Προτείνεται η διατήρηση του υφισταμένου άρθρου 89 του Συντάγματος το οποίο ορίζει ρητώς τις επιτρεπόμενες δραστηριότητες με την προσθήκη της φράσης «δικαστικών υπαλλήλων» ώστε να προβλέπεται ρητά ότι τα καθήκοντα τα σχετικά με την εκπαίδευση των δικαστικών υπαλλήλων θεωρούνται δικαστικά, καθώς και την καθιέρωση κωλύματος των αφυπηρετούντων δικαστικών λειτουργών να καταλάβουν δημόσιες θέσεις για χρονικό διάστημα τριών ετών από την απομάκρυνση τους από τα καθήκοντα τους.
Επιλογή της ηγεσίας της δικαιοσύνης (Άρθρα 90 παρ. 5 του Συντάγματος) : Προτείνεται να επιλέγονται οι Πρόεδροι και Αντιπρόεδροι των Ανωτάτων Δικαστηρίων καθώς και ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου και οι Γενικοί Επίτροποι της Επικρατείας στο Ελεγκτικό Συνέδριο και στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια, από την Βουλή μεταξύ τριών μελών που προτείνονται από την Ολομέλεια του Δικαστηρίου, σύμφωνα με όσα ορίζονται στον οικείο Κανονισμό της Βουλής.
Σύστημα ελέγχου της συνταγματικότητας των νόμων (Άρθρο 100 του Συντάγματος) : Προτείνεται η διατήρηση του ισχύοντος συστήματος ελέγχου της συνταγματικότητας των νόμων (κατασταλτικός, διάχυτος, παρεμπίπτων και συγκεκριμένος έλεγχος).
Βρείτε το πλήρες κείμενο των Πρακτικών της 6ης Γενικής Συνεδρίασης της Πλήρους Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου της 17ης Ιουνίου 2026 με όλες τις διατυπωθείσες (πλειοψηφούσες και μειοψηφούσες) απόψεις ΕΔΩ.
Ο Εκπρόσωπος Τύπου
Δημήτριος Πέππας
Αντιπρόεδρος
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δεν επιτρέπονται νέα σχόλια.